System partyjny wybranych państw europejskich

System Wielkiej Brytanii (konserwatyści, partia pracy, liberałowie) Malty – dwupartyjny (wskaźnik ELP -2.6). Model Beneluksu: Belgia, Holandia, Luksemburg – system wielopartyjny (wskaźnik ELP +5.0), model śródziemnomorski: Włochy, Francja(socjaliści, zgromadzenie na rzecz republiki), Hiszpania, Portugalia, Grecja(socjaliści, nowa demokracja), Cypr: system dwupartyjny (blok lewica-prawica). Model skandynawski: Norwegia, Szwecja, Dania, Islandia: dominacja dwóch partii (aktywne partie centrum) –wskaźnik ELP – 3,3-5,0

Finansowanie partii politycznych

Zgodnie z ustawą o partiach politycznych, majątek partii politycznej powstaje ze składek członkowskich, darowizn, spadków, zapisów, dochodów z majątku, dotacji, przychodów subwencji. Tworzenie Funduszy Eksperckich. Darmowy dostęp do publicznego radia i telewizji (pośredni dochód). Tworzenie Funduszu Wyborczego w celu finansowania udziału w wyborach do sejmu, senatu, na prezydenta RP, do samorządu terytorialnego. Dotacja –zwrot kosztów poniesionych na prowadzenie kampanii wyborczej, przysługuje każdemu komitetowi wyborczemu za każdy uzyskany mandat posła / senatora